به گزارش خبرنگار مهر، حتی در کتابفروشی های اصفهان هم که بگردی، درصد کمی از کتاب های موجود در آن ها به ناشران اصفهانی اختصاص دارد. برای بررسی این موضوع به سراغ مهرانگیز بیدمشکی، مدیر نشر نهفت اصفهان و محمد احمدی نژاد، مدیر نشر خاک اصفهان رفته ایم.
مشکلات جدیدی به نشر اصفهان اضافه شده است
یک ناشر اصفهانی گفت: دو سال پیش مشکلات نشر اصفهان به فروش و پخش محدود بود، اما امروزه نه تنها مشکلات قبلی به دلیل اصلاح نشدن زیرساخت ها حل نشده، بلکه مشکلات جدیدی هم ایجاد شده است.
مهرانگیز بیدمشکی در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار داشت: ناشران اصفهانی علاقه دارند پخش کتاب آن ها کشوری باشد، ولی درصد کمی از ناشران شهرستانی به بازارهای درست دسترسی دارند، چرا که فعالان بازار نشر بر روی کتاب هایی کار می کنند که فروش بیشتری داشته باشد.
وی افزود: امکان پخش کشوری برای ما وجود ندارد و این معضل همه ناشران همه شهرستان های کشور به ویژه در زمینه کتب عمومی است، اما در حوزه کتاب های دانشگاهی به دلیل وجود چند دانشگاه مادر در اصفهان چنین مشکلی وجود ندارد.
بیدمشکی بیان داشت: در کشور ما نشر نه صنعت است، نه فرهنگ، گرچه نشر تجارتی است که کالای فرهنگی تولید می کند. این در حالی است که ناشر باید بتواند بر روی اندیشه مولف سرمایه گذاری و برای او تولید و حق مادی و معنوی ایجاد کند.
وی ادامه داد: وقتی وزارت ارشاد به معیارهای خود در زمینه نشر پایبند نیست و از طرفی از ناشران حمایت می کند و از طرف دیگر قوانینی دست و پاگیر وضع می کند و طرح های حمایتی خوب را هم از بین می برد، اقتصاد نشر ضعیف می شود.
سهمیه های کاغذ را به ناشران واقعی نمی دهند
مدیر نشر نهفت اصفهان ابراز داشت: برای مثال در گذشته دولت به ناشران کاغذ می داد، اما امروزه چنین نیست و از طرف دیگر سهمیه های کاغذ به ناشران واقعی که به چاپ کتاب می پردازند، داده نمی شود و طرح حمایتی خرید کتاب از ناشران هم به درستی اجرا نشد.
وی عنوان داشت: وقتی اقتصاد نشر معادلات بازاری درستی ندارد و مسئولان درست کار نمی کنند، مشکل ایجاد می شود. اگر مسئولان از ناشران حمایت کنند، می توانند بر کار آن ها نظارت هم داشته باشند، اما متاسفانه در حال حاضر جلوی کار ناشر و رقابت درست او را می گیرند.
بیدمشکی اذعان داشت: امروزه هر کس مدرک لیسانس داشته باشد، به او اجازه نشر کتاب داده می شود و بسیاری از مولفان کتاب هم پس از چاپ چند کتاب خود توسط ناشران حرفه ای، خودشان یک انتشاراتی تاسیس می کنند، در حالی که این کار فرهنگی و حرفه ای نیست و باعث سرهم بندی شدن نتیجه کار می شود.
وی گفت: مجموع این شرایط موجب می شود ناشر به جای این که سرمایه گذار باشد، سرمایه پذیر شود و برای چاپ کتاب یک مولف از او پول بگیرد که نبود تعریف درست برای ناشر و نویسنده باعث ایجاد این معضل می شود.
این ناشر افزود: وقتی کاری اصولی انجام نشود، جریان های ملغمه ای در آن ایجاد می شود و مجوز دادن خارج از ظرفیت به ناشران جدید موجب ایجاد معضلاتی در صنعت نشر می شود. در سطح جهان تعداد فروشگاه های بزرگ کتاب زیاد است، اما تعداد ناشران اندک می باشد، در حالی که این روند در کشور ما برعکس است.
کتابفروشی در اصفهان پرسود نیست
وی اظهار داشت: کتابفروشی هم در اصفهان پرسود نیست و کتابفروش ها صرفا به دلیل علاقه فردی به این کار می پردازند. وقتی اداره ارشاد هیچ تعریفی برای ناشر و کتابفروش و حمایت های خود از آن ها ندارد، این مشکلات ایجاد می شود.
بیدمشکی ادامه داد: بعضی کتابفروش ها علاقمند به فروش کتاب های درسی هستند و در کار خود دغدغه فرهنگی ندارند، به همین دلیل وقتی از فروش کتاب های تخصصی و ادبی سود نمی کنند، به سراغ فروش کتاب های درسی می روند.
وی بیان داشت: وقتی در جامعه ما ارزش یک فرد را با خانه، ماشین و لباس او می سنجند، کسی برای ارتقای جایگاه خود در جامعه به سمت کتاب نمی رود. در واقع کشور ما توسعه سیاسی، فرهنگی و اقتصادی پیدا نکرده و مدیریت ناکارآمد فرهنگی بر آن حاکم است.
این ناشر ابراز داشت: فرهنگ را مردم ایجاد می کنند، ولی دولت ها به آن جهت می دهند و در کشور ما این جهت دهی غلط است. کار فرهنگی در هیچ زمینه در کشور ما نشده و تنها افرادی با انگیزه های درونی به کار در این زمینه می پردازند، اما این افراد هم تحت فشار اقتصادی هستند و معلوم نیست فعالیت آن ها ادامه یابد و تحت فشارهای موجود کنار نروند.
اولین حرکت های نشر کشور در اصفهان بوده است
یک ناشر دیگر اصفهانی نیز در این زمینه گفت: اولین حرکت های نشر کشور در شهر خوانسار اصفهان بوده و به جا بود کل جریان تولید کتاب کشور در اصفهان متمرکز شود، اما این اتفاق نیفتاد و مسئولان ترجیح دادند به جای صنعت نشر صنایع فلزی را در استان تقویت کنند.
محمد احمدی نژاد در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار داشت: اکثر ناشران استخوان دار و قدیمی تهران اصفهانی هستند، اما پس از این که در تهران چند دانشگاه شکل گرفت، صنعت نشر به این شهر منتقل شد، در حالی که اولین ناشران تخصصی حوزه ادبیات داستانی و معماری کشور در اصفهان بوده اند.
وی با بیان این که بسیاری از مولفان تهرانی به دلیل این که فکر می کنند ناشر اصفهانی حواسش به بازار سرمایه نیست، به سمت او می آیند، افزود: تعداد بسیار زیاد ناشران کشور مشکل ساز شده و با این شرایط طبیعی است که جریان ایجاد کتاب در کشور چنین است، چرا که دولت این عرصه را صنعت نمی داند.
احمدی نژاد بیان داشت: دولت هر 12 صفحه نوشته چاپ شده را کتاب می داند و برای مثال جزوه حل المسائل کمک درسی مدارس، راهنمای گوشی نوکیا و افست یک کتاب، کتاب محسوب می شود.
وی ادامه داد: وقتی جلوی چاپ کتابی را می گیرند، خسارت این کار را به ناشر نمی دهند و به همین دلیل چیزی به عنوان صنعت نشر نداریم و تنها گروه کوچکی از ناشران با علاقه و تعهد کار می کنند. در واقع دولت می خواهد درباره تعداد کتاب های چاپی خود آمارسازی کند، ناشر می خواهد از طریق فعالیت انتشاراتی خود وام بگیرد و هدف مولف هم این است که تنها کاری چاپ کند.
برخی کتابفروشی های اصفهان، فروشگاه لوازم تحریر هستند
مدیر نشر خاک اصفهان ابراز داشت: رشد تعداد ناشران باعث کتاب سازی و کپی کتاب های ناشران قبلی با عناوین جدید شده است. در شرایط فعلی همه دارند در نمایش نشر نقش خود را ایفا می کنند و این خواب زدگی فضای نشر را نباید به هم زد، چرا که هر کس دارد در این عرصه منافع خود را پیگیری می کند.
وی عنوان داشت: باید تعریف درستی از کتاب ارائه داد، کتاب را از ناکتاب جدا و از ناشران واقعی حمایت کرد. برخی کتابفروشی های فعلی بیشتر فروشگاه لوازم تحریر هستند و کتاب های موجود در آن ها هم تنها به درد کادو دادن می خورد.
احمدی نژاد اذعان داشت: صنعت نشر ما جریان اندیشه نیست، بلکه جریان تبلیغات است و هر کس در آن به دنبال تبلیغ خود است. برای مثال اگر مولفی بخواهد کار باارزشی ارائه دهد، باید ناشر برای چاپ کتابش به او پول بدهد، نه این که نویسنده به ناشر پولی بدهد تا ناشر کتابش را چاپ کند.
وی گفت: برخی برای ازدواج، استخدام یا ارتقای شغلی به چاپ کتاب دست می زنند، در حالی که می توانستند اندیشه های خود را از طریق دیگر منتشر کنند. این شرایط موجب شده نشر به تجارتی تبدیل شود که تمام اجزای آن بازنده هستند.
این ناشر افزود: اگر با اعتماد مخاطبان واقعی کتاب بازی شود و این مخاطب را از دست بدهیم، صنعت نشر نابود می شود. ما امروز این مخاطب را از دست داده ایم، چون به او دروغ گفته ایم.
کتاب در جامعه ما کم ارزش است
وی بیان داشت: بسیاری از ناشران در کنار شغل اصلی خود به نشر هم می پردازند، دولت هم در حوزه نشر کاری نمی کند، اما ناشر را مجبور به کارهایی می کند، از جمله این که چندین جلد از کتاب های چاپی خود را به اداره ارشاد تحویل دهد.
احمدی نژاد ادامه داد: قرار بود با حذف کمک های دولت به صنعت نشر، این حوزه پاک شود، اما ناپاکی های آن بیشتر شد. وقتی ناشر کمک درسی به آموزش و پرورش کمک مالی می کند، شرایطی فراهم می شود تا این ناشر یک شبه بزرگ شود.
وی اظهار داشت: جامعه ما هنوز گرایش فرهنگی زیادی دارد و به همین دلیل کسانی هم که نیازی به چاپ کتاب ندارند، به این عرصه وارد می شوند.
این ناشر اصفهانی ابراز داشت: ما به از بین رفتن سرمایه های خود بی تفاوت هستیم و از دست دادن برایمان عادت شده، چرا که سرشار از سرمایه هستیم. در واقع تعاریف غلط در حوزه نشر باعث هدفمندی غلط در این عرصه شده و به همین دلیل باید ریشه امور را درست کنیم.
وی عنوان داشت: با وجود این که کتاب در جامعه ما کم ارزش است، هنوز مردم به سمت نمایشگاه های کتاب می روند و به همین دلیل باید این صنعت را در جایگاه خود قرار دهیم.
گزارش : الهام باطنی


نظر شما